W środę, 11 marca 2026 roku w siedzibie Centrum Techniki Okrętowej w Gdańsku obradował Związek Pracodawców FORUM OKRĘTOWE.
Tematami wiodącymi spotkania były: wykorzystanie środków UE na badania i rozwój w polskim przemyśle okrętowym, w tym programu Shipyard of the Future, oraz reforma Państwowej Inspekcji Pracy. Zebranych serdecznie przywitał i życzył owocnego spotkania prezes CTO Jan Dobiński.
Unowocześnienie europejskich stoczni – program Shipyard of the future
Celem unijnego programu Shipyard of the Future jest unowocześnienie procesów produkcyjnych w europejskich stoczniach. Został on włączony do opublikowanej w ubiegłym tygodniu Morskiej Strategii Przemysłowej UE
W podrozdziale tejże Strategii - 2.2 Modernizacja morskiej bazy produkcyjnej UE - czytamy:
W małych i średnich stoczniach konieczne jest zwiększenie wykorzystania innowacyjnych technologii produkcyjnych w zakresie materiałów, procesów, sztucznej inteligencji i umiejętności. W związku z tym Komisja Europejska ogłasza flagowy konkurs na badania i innowacje 'Stocznie przyszłości', aby wesprzeć testowanie i demonstrację takich technologii w rzeczywistym ekosystemie stoczniowym, z myślą o dalszym powielaniu i skalowaniu wyników.
Program ten zainicjowany został przez Komisję Europejską w ramach finansowania badań i innowacji pod nazwą Horyzont Europa.
Kluczowa rola Platformy Technologicznej Waterborne TP
Kluczową rolę w tej inicjatywie, działając jako główny łącznik pomiędzy przemysłem a Komisją Europejską, odgrywa Platforma Technologiczna Waterborne TP, która pełni rolę forum wymiany opinii pomiędzy przemysłem morskim a instytucjami unijnymi.
Opracowuje ona agendę badań i innowacji dla sektora morskiego, a następnie przedstawia je Komisji Europejskiej, która uruchamia na tej podstawie odpowiednie programy. Jednym z nich jest właśnie program Shipyard of the Future.
Bardzo aktywnymi uczestnikami Waterborne TP są dwie organizacje należące do FORUM OKRĘTOWEGO – Centrum Techniki Okrętowej i Polski Rejestr Statków.
Polska ma swoją reprezentację w ścisłym kierownictwie Waterborne TP – w Radzie Dyrektorów tej organizacji jest dyrektor pionu naukowo-badawczego w Polskim Rejestrze Statków Marek Narewski, reprezentujący europejskie instytucje klasyfikacyjne, natomiast Mateusz Weryk, dyrektor ds. Badań i Rozwoju w Centrum Techniki Okrętowej aktywnie uczestniczy w adaptacji tych programów na grunt polski.
W trakcie swoich wystąpień szczegółowo omówili oni sposób działania Waterborne TP, a także program Shipyard of the Future oraz możliwości włączenia się do niego przez polskie firmy, a także do innych programów unijnych.
Link do prezentacji po kliknięciu w ilustrację poniżej:
Druga część spotkania poświęcona była przygotowywanej przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, reformie Państwowej Inspekcji Pracy, którą szczegółowo omówiła Edyta Defańska-Czujko, adwokat-partner z kancelarii Deloitte Legal, Gizicki i Wspólnicy sp.k. Relację z tej części spotkania opublikujemy w poniedziałek.
Po zakończeniu spotkania uczestnicy zwiedzali basen modelowy CTO.
Podsumowując tę część spotkanie dyrektor Biura FORUM OKRĘTOWEGO Ireneusz Karaśkiewicz powiedział:
- Polska sukcesywnie poprawia swoją pozycję w wykorzystaniu środków na badania i innowacje w programie Horyzont Europa, jednak w dalszym ciągu pozostaje ogromnie dużo do zrobienia. Obecnie nasz kraj zajmuje 14. miejsce wśród krajów Unii Europejskiej pod względem pozyskanych środków w programie ramowym na lata 2021–2027.
- Polskie instytucje pozyskały dotychczas ponad 823 mln euro z programu Horyzont Europa, podczas gdy wkład naszego kraju do niego to około 1,3 mld euro w całym okresie jego trwania. Z każdego 1 euro wpłaconego przez Polskę do budżetu Horyzontu Europa, do kraju wracają obecnie zaledwie około 63 eurocenty.
- Liderami są kraje tzw. starej unii: Niemcy, Francja, Hiszpania, Belgia, a absolutnym rekordzistą efektywności jest Holandia, która na każde wpłacone 1 EUR potrafi odzyskać ok. 1,50 – 1,70 EUR. Kraje te swoją pozycję zawdzięczają dzięki niezwykle sprawnym biurom grantowym i świetnej współpracy nauki z biznesem, czego efektem są liczne zawiązywane konsorcja.
- Celem Polski jest osiągnięcie tzw. poziomu 1 euro, czyli sytuacji, w której kwota pozyskana z programu będzie równa polskiej składce do unijnego budżetu. Obecnie środki trafiają głównie do sektora nauki, a liderami są: Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Jagielloński i Sieć Badawcza Łukasiewicza. Do ich pozyskiwania musi włączyć się również przemysł okrętowy.
- Niestety, póki co pozostajemy daleko w tyle za wyżej wymienionymi, dlatego ogromnie cieszy inicjatywa i aktywne zaangażowanie Polskiego Rejestru Statków i Centrum Techniki Okrętowej w pozyskiwanie środków z Horyzont Europa, którego program Shipyard of the Future jest częścią.
- Warunkiem koniecznym rozwoju innowacyjności jest pozyskiwanie dostępnych środków na badania i rozwój, a do tego niezbędna jest współpraca nauki z przemysłem i zawiązywanie w tym celu międzynarodowych konsorcjów. Musimy również – podobnie jak liderzy z innych krajów – zorganizować biura grantowe w celu skuteczniejszego ich pozyskiwania.
- Innowacyjność to kwestia przetrwania dla naszej branży – czas przewagi konkurencyjnej wynikającej z niższych kosztów energii i pracy nieodwracalnie dobiega końca.
Ireneusz Karaśkiewicz
Dyrektor Biura Związku Pracodawców FORUM OKRĘTOWE
EU Transparency Registration Number - REG 0133338100106-19
Zdjęcia: Sławomir Lewandowski/PortalMorski.pl
USD
EUR
CHF
GBP