Stocznie, Statki

Raport „Polski przemysł stoczniowy: między bezpieczeństwem a rozwojem gospodarczym” stanowi podsumowanie projektu o tej samej nazwie prowadzonego przez Warszawski Instytut Inicjatyw Strategicznych (WIIS) w pierwszej połowie 2018 roku.

W ramach projektu odbyły się jednodniowe warsztaty eksperckie poświęcone charakterystyce segmentów branży stoczniowej w Polsce oraz technologiom podwójnego zastosowania w tym sektorze oraz konferencja podejmująca problematykę inicjatyw mających zapewnić stabilne finansowanie projektów stoczniowych, a także szeroko rozumianej innowacyjności technologicznej i organizacyjnej.

Branżę stoczniową w Polsce trzeba zaliczyć do sektorów o znaczeniu strategicznym, ale potrzebne jest nadanie impulsu do jej rozwoju – powinien on pochodzić ze strony administracji państwowej. Jak zaznaczył naczelnik Wydziału Przemysłu Okrętowego w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Maciej Styczyński: jest to branża, gdzie powstawać mogą produkty najbardziej zaawansowane technologicznie. Stocznie w Polsce muszą przejść (już rozpoczętą) transformację z konkurowania niskimi kosztami na konkurowanie jakością wyrobów (nie ma powrotu do modelu sprzed zapaści lat 2008-2009), ale w tym celu konieczne jest podjęcie szeregu działań nakierowanych na realizację tego zamierzenia. Jak zaznaczył w prezentacji raportu dyrektor Działu Analiz WIIS Antoni Pieńkos, aby to osiągnąć: ważne jest też złagodzenie negatywnych stereotypów, które zdążyły urosnąć wokół tego sektora od lat 90. i 00.

Kompetencje branży obecnie są bardzo rozproszone – dużo małych i wąsko wyspecjalizowanych podmiotów – a zatem jedną z rekomendowanych zmian jest dobrze zaplanowana i przeprowadzona konsolidacja, w której nowa centrala będzie faktycznie odpowiedzialna za rozwój i strategię dla całej grupy. Przy czym jak wskazał dyrektor Pieńkos: pełna konsolidacja jest w stanie przynosić efekty (…), niepełna może spowodować zniknięcie podmiotów mniejszych. Ożywienie sektora stoczniowego nie uda się bez przywrócenia zaufania ze strony banków komercyjnych, które stanowią kluczowy element finansowego zabezpieczenia produkcji stoczniowej oraz bez uruchomienia inicjatyw łagodzących skutki cykli koniunkturalnych, takich jak planowany Morski Fundusz Rozwoju.

Stocznie w Europie coraz rzadziej działają jedynie na rynku cywilnym lub wojskowym i również w polskim przypadku takie rozdzielanie nie ma uzasadnienia finansowego, ani operacyjnego. Rosną rynki złomowania jednostek oraz budowy nowych statków spełniających wyśrubowane normy środowiskowe (w tym np. z napędem LNG), co można określić jako wartościowy kierunek specjalizacji polskich zakładów – warto rozważyć uruchomienie projektów, które wsparłyby inicjatywy z tego zakresu (jak dzieje się w przypadku branży offshore, gdzie ruszyć ma projekt I-Offshore).

Programy modernizacyjne Marynarki Wojennej RP, jeżeli zostaną uruchomione, mogą stanowić istotny impuls do rozwoju polskich stoczni, ale nie należy zakładać, że ten element (bez całej gamy innych instrumentów) pozwoli na przejście polskich stoczni na wyższy poziom technologiczny i na zajęcie trwałej pozycji na rynku – zwłaszcza, że szanse na równoległe prowadzenie wszystkich założonych programów wydają się niewielkie. Najbardziej perspektywiczne obszary transferu technologii w ramach procesu modernizacji MW RP to: zarządzanie projektami, systemy zarządzania platformą pływającą, integracja systemów na platformie, czy obsługa jednostki pływającej w całym cyklu życia.

Ważnym elementem rozwoju innowacyjności jest zachowanie odpowiednich kadr, które potrzebują odpowiedniego systemu zachęt – nie tylko finansowych, ale także zapewnienia odpowiednich warunków pracy czy możliwości rozwoju osobistego. Trzeba mieć na uwadze, że koszty innowacyjnych technologii rosną (zwłaszcza tych militarnych), a zatem prawdopodobnie dalej będzie postępował proces internacjonalizacji procesów ich rozwijania.

Projekty prowadzone w ramach Unii Europejskiej mogą stanowić istotne wsparcie innowacyjności, ale przy wejściu w przedsięwzięcia o charakterze wojskowym trzeba pamiętać, że są one mocno zdominowane przez potentatów europejskiego przemysłu obronnego. Dlatego należy szukać takich projektów w ramach PESCO, PADR i EDRP, które dadzą szansę zagospodarowania przez polski przemysł i naukę istotnej niszy kompetencyjnej. Przy uruchamianiu wszystkich inicjatyw wspierających innowacyjność przemysłów morskich trzeba pamiętać, że produkt finalny prowadzonych projektów badawczo-rozwojowych powinien być sprzedawalny lub użyteczny z wojskowego punktu widzenia bądź prowadzić do takich efektów w przyszłości.

Wymienione wyżej elementy, jak wiele innych cennych inicjatyw zgłaszanych w ostatnim czasie w celu aktywizacji branży stoczniowej w Polsce, powinny zostać zgrupowane w strategii sektorowej, której horyzont czasowy oraz założenia będą spójne z dokumentami strategicznymi wyższego rzędu (Średnio- i Długookresowa Strategia Rozwoju Kraju oraz Strategia Bezpieczeństwa Narodowego). Taka strategia powinna natomiast stanowić bazę wyjściową dla planów biznesowych przyjmowanych przez skonsolidowaną grupę stoczniową, a także stanowić inspirację i drogowskaz dla innych podmiotów działających na tym rynku w Polsce. Jak wskazał naczelnik Wydziału Przemysłu Okrętowego w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Maciej Styczyński: w interesie całej gospodarki jest sprawne funkcjonowanie branży stoczniowej.

WIIS jest niezależnym ośrodkiem analitycznym powołanym do życia jako platforma wymiany i poszerzania wiedzy z obszaru szeroko rozumianej polityki obronnej i bezpieczeństwa międzynarodowego. Misją Instytutu jest wspieranie procesu kształtowania polityki bezpieczeństwa RP i planowania strategicznego. Cele swoje Instytut realizuje poprzez działalność analityczną, badawczą oraz uczestnictwo w debacie publicznej, starając się rozwijać świadomość polskich obywateli w tym obszarze.

rel (MGMiŻŚ)

Komentarze   

+24 Ale to już było...
Cytat: "Kompetencje branży obecnie są bardzo rozproszone – dużo małych i wąsko wyspecjalizowanych podmiotów – a zatem jedną z rekomendowanych zmian jest dobrze zaplanowana i przeprowadzona konsolidacja, w której nowa centrala będzie faktycznie odpowiedzialna za rozwój i strategię dla całej grupy"...
Pomijając już, bardzoi ogólnikowy charakter stwierdzenia o rozproszeniu kompetencji branży stoczniowej (jakiej konkretnie - producentów statków, dostawców wyposażenia i usług dla sektora? Jeżeli to ostatnie, to duża ilość firm kooperacyjnych jest czymś normalnym - o tej ilości decyduje przecież rynek), to pomysł na konsolidowanie (cokolwiek to oznacza, ale zapewne chodzi o podmioty państwowe) i działanie pod dyktando jakiejś nowej "centrali" wywodzi się z innego (minionego) systemu gospodarczego. Powrót do PRL-owskiego Zjednoczenia? Nie czytałem tego "raportu", ale z tego, co tu napisane widać, że przygotowała go instytucja, nie mająca bladego nawet pojęcia o temacie.
09 sierpień 2018 : 10:26 Wasyl Odpowiedz | Cytuj | Zgłoś
+12 przemysł okrętowy
A o czym właściwie jest ten raport ? Przede wszystkim w Polsce nie ma stoczni poza gdańską stocznią remontową i dawną stocznia północną obecnie remontowa shipbuilding - ale są to stocznie z prywatnego dobrze działającego holdingu.
Stocznia Remontowa Nauta SA jest stocznią remontową ale obecnie ma poważne kłopoty. Jest jeszcze prywatno-państowa
spółka akcyjna Crist, która też ledwo zipie. Jest jeszcze na papierze stocznia wojenna i odkupiona stocznia gdańska, stocznia szczecińska. na zachodzie Polski działa Morska Stocznia Remontowa Gryfia. Oczywiście jest jeszcze trochę niewielkich spółek prywatnych lecz nie dysponują one infrastrukturą umozliwiającą budowę statków oraz nie mają kadry inżynieryjno-technicznej.
09 sierpień 2018 : 15:12 gregorys Odpowiedz | Cytuj | Zgłoś
+14 cd. stoczniowy przemysł
Problem jest bardziej poważny niż niektórym się wydaje. By odbudować polski przemysł stoczniowy to potrzeba nie tylko pieniędzy lecz przede wszystkim należy ustalić co będzie robione. Dzisiaj brakuje ludzi do prac stoczniowych , brakuje bo nie ma szkolnictwa zawodowego. Tak , że lata miną do uruchomienia normalnego funkcjonowania przemysłu okrętowego. Osobiście chciałbym by się to wszystko udało ...
09 sierpień 2018 : 15:13 gregorys Odpowiedz | Cytuj | Zgłoś
+14 Stocznie
Z duża uwagą przestudiowałem powyższy materiał i powtórnie wrociłem do Forum Okrętowego z czerwca 2018.
Ciężko te informacje połączyć.
Forum podało, ze w ubiegłym roku powstały 3 masowce, łącznie 18952 GT. To spore jednostki, kto je zbudował ?
Ani słówkiem nie wspomniano o finansach za 2017. Innych "kwiatków"jest więcej.
Odnoszę wrażenie, ze Autorzy kiepsko się rozeznają w tym co się dzieje w stoczniach światowych.
Konkurowanie z nimi to kiepski żart, szczególnie w produkcji jednostek bojowych.
Flirtowanie z Australijczykami dowodzi gdzie są nasze stocznie !!!
Przejęcie Vistalu Gdynia, to kolejna ciekawostka z tego podworka.
Nie widzę szybkiego rozwiazania tego problemu,bo zaczynać praktycznie nalezy z bardzo niskiego pułapu.
Myślę o ludziach , technologiach i finansach.
Pozdrawiam
Mieczyslaw
09 sierpień 2018 : 20:58 Mieczyslaw Odpowiedz | Cytuj | Zgłoś