We wtorek 21 kwietnia, w porcie rybackim w Jastarni odsłonięto tablicę poświęconą komandorowi podporucznikowi Józefowi Poznańskiemu. W uroczystości zorganizowanej przez Urząd Morski w Gdyni wzięli udział przedstawiciele administracji morskiej, rządu i samorządu oraz mieszkańcy Jastarni. Ponadto w wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele pocztów sztandarowych oraz Rybackiej Orkiestry Dętej z Jastarni.
Tablica została ufundowana przez Urząd Morski w Gdyni z okazji 100-lecia istnienia Portu Morskiego w Jastarni. Jej odsłonięcie było jednym z punktów konferencji jubileuszowej „100-lecie Portu Rybackiego w Jastarni – Tradycja i Przyszłość”, która odbyła się wtego dnia w Jastarni.
Komandor podporucznik Józef Poznański to twórca polskiej administracji morskiej, pierwszy dyrektor Urzędu Morskiego w Gdyni oraz autor koncepcji i budowy Portu Morskiego w Jastarni.
Urodzony w 1878 roku w Odessie, po latach spędzonych w marynarce rosyjskiej przybywa w 1919 roku do wolnej Polski, gdzie Kazimierz Porębski, szef Departamentu dla Spraw Morskich w Ministerstwie Spraw Wojskowych, postanawia powierzyć mu stanowisko szefa polskiej administracji morskiej.
Pracę rozpoczął 2 kwietnia 1920 roku w zalążku Urzędu Morskiego, w Urzędzie Marynarki Handlowej w Wejherowie, w owym czasie największym mieście nadmorskim. Gdynia i Hel były wówczas małymi wioskami rybackimi. W 1920 roku delegował inżyniera Tadeusza Wendę, by znalazł odpowiednie miejsce na budowę portu morskiego. Tak rozpoczęła się budowa portu w Gdyni.
Kapitan Poznański odgrywał dużą rolę w budowie administracji morskiej, jak również inicjował wiele projektów, z których budowa portu w Jastarni należy do tych najważniejszych.
Na dynamiczny rozwój rybackiej wioski, jaką przez dekady była Jastarnia wpływ miała budowa linii kolejowej z Pucka do Helu w 1922 roku. Drugim, równie ważnym fundamentem rozwoju Jastarni była budowa portu rybackiego.
Zbudowany w latach 1926-1931 port rybacki w Jastarni-Borze, był pierwszą tego typu inwestycją morską w II Rzeczypospolitej. Wśród innych portów i przystani powstałych w tym okresie w II Rzeczpospolitej, wyróżniało go również to, że był jedynym zaprojektowanym i wykonanym w całości polskimi siłami.
Koncepcja jego budowy, opracowana przez Józefa Poznańskiego, zakładała stworzenie basenu portowego na wodach Zatoki Puckiej przez usypywanie jego nabrzeży z piasku wydobywanego w trakcie prowadzenia prac pogłębiarskich. Realizowane w ten sposób roboty doprowadziły do powstania basenu o powierzchni 8 ha i 16 hektarów przyległych terenów lądowych. Dzięki usypywaniu nabrzeży zabezpieczono również silnie niszczony brzeg w sąsiadującej z przystanią osadzie Bór, ratując w ten sposób cześć jej zabudowań znajdujących się najbliżej wody.
Szkielet konstrukcji nabrzeży wykonany został z drewnianych pali, które dopiero w latach 1974-1975 zastąpiono żelbetonem.
Port w Jastarni służył nie tylko rybakom. Niemal od początku istnienia wykorzystywany był również jako przystań dla statków żeglugi przybrzeżnej, a od lat 30. XX wieku stanowił bazę szkoleniową dla adeptów żeglarstwa morskiego, zrzeszonych w Akademickim Związku Morskim oraz w wodniackich drużynach harcerskich. Z tego powodu, w okresie międzywojennym, Jastarnia nosiła miano kolebki polskiego żeglarstwa morskiego.
We wrześniu 1939 port był przystanią dywizjonu trałowców, najdłużej operujących okrętów nawodnych II Rzeczypospolitej. Uległy one w większości zatopieniu po zbombardowaniu portu przez nieprzyjaciela w dniu 14 września 1939 r.
Odbudowany ze zniszczeń wojennych w latach 1947-49 port w Jastarni stał się szybko ważną bazą rybacką i ośrodkiem szkolenia żeglarzy. Po latach przywrócono mu również funkcję przystani pasażerskiej.
LEW (Źródło: MZP Jastarnia), Fot. Sławomir Lewandowski / PortalMorski.pl
