Norwegia dostarczyła w 2025 r. do Atlantyku tyle odpadów, ile ludność sześciokrotnie większego kraju - wynika z raportu Sunstone Institute. Do wód przybrzeżnych trafiło ponad 75 tys. t azotu, 13 tys. t fosforu i prawie 360 tys. t węgla organicznego. Odpowiadać ma za to przemysłowa hodowla ryb w tym kraju.
Według opublikowanego na początku maja raportu ilość azotu trafiającego do morza z norweskich ferm rybnych odpowiada ściekom produkowanym przez 17,2 mln ludzi. Dla fosforu był to odpowiednik „produkcji” ok. 20 mln ludzi, a dla węgla organicznego - prawie 30 mln. Tymczasem Norwegia liczy ok. 5,5 mln mieszkańców.
Według raportu tylko ok. 40 proc. składników z paszy przekłada się na wzrost masy ryb. Reszta trafia do morza jako odchody lub niezjedzone resztki, dostarczając do wody azot, fosfor i węgiel organiczny.
Dane z raportu wskazują, że jedna przeciętna farma rybna średnio odpowiada emisjom miasta liczącego 25 tys. mieszkańców. W 2025 r. w Norwegii działało 998 takich farm, a według urzędu statystycznego SSB było 17 miast tej wielkości.
Choć woda w wielu norweskich fiordach sprawia wrażenie krystalicznie czystej, badacze alarmują o rosnącym zanieczyszczeniu związanym z hodowlą ryb. Naukowiec z Norweskiego Instytutu Badań Wód (NIVA) André Staalstroem przyznał dziennikowi „VG”, że pomiary z części norweskich fiordów pokazują wyraźny spadek poziomu tlenu w wodzie.
„W Sognefjordzie, największym kontynentalnym fiordzie na świecie, dwie trzecie tego spadku można powiązać bezpośrednio ze wzrostem emisji substancji odżywczych z hodowli ryb” - ocenił.
Sunstone Institute to niezależny norweski think tank zajmujący się polityką klimatyczną i środowiskową. Raport oparto na modelu TEOTIL3, rozwijanym przez Norwegian Institute for Water Research (NIVA).
Norwegia jest największym na świecie eksporterem hodowlanego łososia. Wartość eksportu ryb i owoców morza przekroczyła w ubiegłym roku 175 mld koron (ok. 16 mld euro), co czyni branżę najważniejszym sektorem gospodarki po przemyśle naftowym i gazowym.
Z Oslo Mieszko Czarnecki
