Malediwy wszczęły postępowanie sądowe, aby zablokować umowę między Londynem a Port Louis o przeniesieniu suwerenności nad Wyspami Czagos na Mauritius, a także wysłały okręt wojenny i drony na wody północnej części spornego archipelagu - poinformował prezydent Malediwów Mohamed Muizzu.
Szef państwa przypomniał, że w wyniku tego porozumienia Malediwy stracą ponad 45 tys. km2 terytorium morskiego.
O włączeniu się Malediwów w spór o maleńkie wyspy na Oceanie Indyjskim prezydent Muizzu poinformował w czwartek swój parlament. Zrobił to po wypowiedzi prezydenta Stanów Zjednoczonych Donalda Trumpa, który tego samego dnia po raz kolejny zmienił zdanie w kwestii przynależności Wysp Czagos.
Trump napisał na swojej platformie społecznościowej Truth Social, że przeprowadził produktywne rozmowy z premierem Wielkiej Brytanii Keirem Starmerem i zrozumiał, że oddając strategicznie ważne wyspy Mauritiusowi Londyn zawarł najlepszą możliwą umowę. Zaledwie dwa tygodnie wcześniej prezydent USA uważał to jednak za „akt wielkiej głupoty”, który zostanie skwapliwie wykorzystany przez Chiny i Rosję.
Malediwy zareagowały błyskawicznie i tuż po wystąpieniu prezydenta w parlamencie ministerstwo obrony tego kraju poinformowało, że przejęło kontrolę nad wodami terytorialnymi w północnej części Wysp Czagos. Władze w Male odrzuciły tym samym orzeczenie Międzynarodowego Trybunału Prawa Morza (ITLOS) z 2023 r., regulujące granice morskie między Malediwami a Mauritiusem, co było elementem przygotowującym przekazanie Czagos Mauritiusowi.
W oświadczeniu opublikowanym na platformie X siły obrony archipelagu poinformowały, że „Dharumavanth, okręt straży przybrzeżnej i drony korpusu powietrznego rozpoczęły specjalną operację nadzoru nad południową wyłączną strefą ekonomiczną”. Obecność tych jednostek potwierdził w piątek PAP przedstawiciel straży przybrzeżnej Mauritiusu.
Malediwy nie zgadzają się z decyzją ITLOS, który w ramach rekompensaty przyznał im około 92,6 tys. km2 spornego obszaru morskiego, ale odebrał 45,3 tys. km2, które wcześniej należały do ich wyłącznej strefy ekonomicznej.
W piątek dziennik „Maldives Independent” poinformował, że Muizzu zapewnił, że jego rząd wysłał już dwa listy do premiera Wielkiej Brytanii, w których przekonywał, że roszczenia Malediwów są silniejsze i bardziej usprawiedliwione niż Mauritiusu.
Wyspy Czagos leżą około 500 km na południe od Malediwów, a od Mauritiusu dzieli je ponad 2,2 tys. km. Malediwy przekonują, że ich rybacy zaopatrywali się w wodę na tych wyspach od ponad 2 tys. lat, ale formalnie to Mauritius administrował nimi od XVIII w. aż do 1965 r., gdy Wielka Brytania, nikogo nie pytając o zdanie, przyłączyła je do swojego Brytyjskiego Terytorium Oceanu Indyjskiego.
W ubiegłym roku Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości ONZ uznał, że Wyspy Czagos powinny przypaść Mauritiusowi, a przejęcie ich przez Wielką Brytanie było nielegalne.
W maju 2025 r. Wielka Brytania i Mauritius podpisały umowę o przekazaniu archipelagu Mauritiusowi w zamian za umożliwienie USA i Wielkiej Brytanii dalszego zarządzania przez 99 lat strategicznie ważną bazą wojskową Diego Garcia. Umowa wciąż nie weszła w życie, ponieważ musi ją jeszcze ratyfikować brytyjski parlament.
Tadeusz Brzozowski
USD
EUR
CHF
GBP