FORUM OKRĘTOWE: Kurs na współpracę przemysłów stoczniowych Polski i USA

1 lipca 2026 r. odbyły się polsko-amerykańskie konsultacje międzyrządowe dotyczące współpracy przemysłów stoczniowych obu krajów. Inicjatywa konsultacji wyszła ze strony polskiego rządu - Ministerstwa Infrastruktury i Ministerstwa Spraw Zagranicznych.

W spotkaniu uczestniczył przedstawiciel Związku Pracodawców FORUM OKRĘTOWE, które od lat zabiega o poszerzenie współpracy pomiędzy naszymi krajami, widząc w niej korzyści dla obu stron.

Już wcześniej, 1 października 2025 r., doszło do spotkania w formule on-line Wydziału Ekonomicznego Ambasady RP w Waszyngtonie i Związku Pracodawców FORUM OKRĘTOWYM, w trakcie którego omówiono obszary potencjalnej współpracy w świetle zmian w podejściu do przemysłu stoczniowego administracji prezydenta Donalda Trumpa, widzącego tę branżę jako kluczową dla bezpieczeństwa Stanów Zjednoczonych.

FORUM OKRĘTOWE podkreśliło w trakcie spotkania, że zmiana ta otwiera nowe możliwości współpracy przemysłów stoczniowych obu krajów.

USA zamierzają odbudować dominację na morzu

Podpisane 9 kwietnia 2025 roku przez prezydenta Donalda Trumpa rozporządzenie wykonawcze Nr 14269 „Restoring America’s Maritime Dominance”, którego celem jest odbudowa amerykańskiego przemysłu stoczniowego i floty, a w ślad za nim wydanie w lutym br. „America's Maritime Action Plan”, będącego szczegółową mapą drogową przedsięwzięć zmierzających w tym kierunku, stwarza unikalną szansę na rozwinięcie współpracy pomiędzy naszymi krajami w branży stoczniowej.

Pomimo dużych środków finansowych przeznaczonych przez rząd Stanów Zjednoczonych na ten cel, kraj ten ciągle dysponuje ograniczonymi zdolnościami produkcyjnymi w cywilnym i wojskowym sektorze stoczniowym, w stosunku do swoich ogromnych potrzeb.

Stwarza to – na co FORUM OKRĘTOWE zwróciło uwagę - unikalne możliwości współpracy z polskimi stoczniami, biurami projektowymi, kooperantami, producentami wyposażenia okrętowego i ośrodkami badawczymi i edukacyjnymi.

Potencjał do współpracy Polski i USA

Ze strony polskiej w lipcowym spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury, Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Ambasady RP w Waszyngtonie, Związku Pracodawców FORUM OKRĘTOWE oraz FORUM ROZWOJU SPÓŁEK.

Na spotkanie zaproszony został również przez Ministerstwo Infrastruktury przedstawiciel stoczni REMONTOWA SHIPBUILDING, która ma bogate doświadczenie na rynku północno-amerykańskim, gdyż dostarczyła nań szereg jednostek zaprojektowanych i wybudowanych w Polsce, m.in. dla amerykańskich armatorów: Tidewater, GulfMark Offshore, Edison Chouest Offshore oraz kanadyjskich: Secunda Canada i British Columbia Ferries.

Ze strony amerykańskiej uczestniczyli w nim przedstawiciele amerykańskiej agencji rządowej United States Trade Representative, oraz ambasady Stanów Zjednoczonych w Polsce.

W trakcie spotkania, które odbyło się w formule on-line, FORUM OKRETOWE przedstawiło historię polskiego przemysłu stoczniowego w ostatnich 30 latach, jego restrukturyzację oraz obecny potencjał, w tym silne i konkurencyjne strony oraz nisze w jakich się specjalizuje, mogące być fundamentem do nawiązania wzajemnie korzystnej współpracy.

FORUM OKRĘTOWE podkreśliło, że polski przemysł okrętowy to nasze najlepsze flagowe stocznie - takie jak znane w świecie REMONTOWA i CRIST - ale również inne stocznie, producenci oraz instalatorzy szerokiej gamy wyposażenia okrętowego, liczne biura projektowe w tym np. zlokalizowane w Gdyni biuro projektowe MMC, które zaprojektowało wiele jednostek dla armatorów amerykańskich wybudowanych m.in. w Polsce, oraz ośrodki badawcze i edukacyjne.

FORUM ROZWOJU SPÓŁEK przedstawiło potencjał firm nad którymi sprawuje nadzór, w tym nowe możliwości, jakie otworzy nowy dok pływający budowany obecnie w Szczecinie.

Z kolei REMONTOWA SHIPBUILDING przedstawiła swoje bogate doświadczenie we współpracy z amerykańskimi armatorami przy budowie licznych jednostek dla sektora off-shore, obecny potencjał produkcyjny w tym unikalne zaplecze techniczne i projektowe umożliwiające tworzenie zaawansowanego know-how, a także zrealizowane projekty dla sektora cywilnego i wojskowego.

Stocznia ta zadeklarowała gotowość współpracy ze stroną amerykańską w tych obszarach. Po przedstawionych prezentacjach wywiązała się ożywiona dyskusja, w której strona polska odpowiadała na liczne pytania strony amerykańskiej.

Jones Act pod ostrzałem

Dotychczasową istotną barierą we współpracy przemysłów stoczniowych naszych krajów jest ciągle obowiązujący w Stanach Zjednoczonych Jones Act. Ostatnio nad jego stałym zawieszeniem lub nawet całkowitym uchyleniem toczy się w USA ożywiona dyskusja. Na razie ustawa ta została częściowo zawieszona z powodu negatywnych skutków dla logistyki wewnątrz Stanów Zjednoczonych, które powoduje blokada Cieśniny Ormuz.

Ustawa Jones Act nakłada bowiem obowiązek, aby towary przewożone między portami USA były transportowane na statkach zbudowanych w Stanach Zjednoczonych, należących do amerykańskich firm i obsługiwanych przez amerykańskich pracowników, co obecnie mocno zakłóca logistykę w samych Stanach Zjednoczonych.

17 marca br. prezydent Donald Trump zawiesił stosowanie niektórych przepisów ustawy Jones Act na 60 dni, a potem dwukrotnie to zawieszenie przedłużał: 24 kwietnia br. na 90 dni i ostatnio – 10 sierpnia na kolejne 90 dni. Zawieszenie te dotyczy na razie ograniczeń do przewozu ładunków między portami USA, a nie uchyla wymogu amerykańskiej budowy statków.

Działania te mają za cel obniżenie cen benzyny poprzez umożliwienie większej elastyczności w transporcie morskim i złagodzenie wąskich gardeł logistycznych, poprzez czasowe używanie statków zbudowanych poza USA do transportu między portami amerykańskimi.

W ten sposób powstał istotny wyłom w barierze protekcjonistycznej jakim jest Jones Act. I to przez kojarzonego właśnie z protekcjonizmem prezydenta Donalda Trumpa. Sytuacja jest rozwojowa.

Równolegle toczy się ożywiona dyskusja w Kongresie, a debata idzie w kierunku głębokiej reformy i ograniczenia stosowania Jones Act, ponieważ USA mają ogromny problem z odbudową zdolności stoczniowych i floty. Kraj ten potrzebuje więcej statków, ale jego przemysł stoczniowy jest za mały i za drogi, żeby szybko zrealizować te plany.

Potrzebni są zatem partnerzy do współpracy. Otwiera to możliwości dla polskich firm, na co FORUM OKRĘTOWE zwraca uwagę.

Tymczasem prasa amerykańska wzywa wprost prezydenta Donalda Trumpa do dokończenia rewolucji i całkowitego uchylenia Jones Act:

Washington Examiner: Trump should finish his maritime revolution by repealing the Jones Act

Polski przemysł stoczniowy może poprawić bilans handlowy Polski z USA

Produkcja, remonty i skomplikowane przebudowy jednostek pływających realizowane przez polski przemysł stoczniowy w obszarze komercyjnym, niemal w całości skierowane na eksport. Może to być jednym z naszych atutów w handlu ze Stanami Zjednoczonym, z którymi mamy bardzo wysoki ujemny bilans handlowy.

Spowodowany on jest dużymi zakupami uzbrojenia jakie realizujemy w tym kraju w ostatnich latach. Oferta polskiego przemysłu okrętowego może ten deficyt zredukować, tym bardziej że na polu na offsetu umów wojskowych ze Stanami Zjednoczonymi istnieje pole manewru.

REMONTOWA SHIPBUILDING i biuro projektowe MMC poprzez dostawy statków i projektów wysokiej jakości na rynek amerykański, wyrobiły dobrą markę dla polskiego przemysłu stoczniowego. Renomowane, zlokalizowane w Polsce biura projektowe, realizują już projekty na rynek amerykański – m.in. zlokalizowane w Gdańsku jedno z biur konstrukcyjnych projektuje jednostkę dla amerykańskiej Navy – o tym niebawem napiszemy osobno.

Ministerstwo Infrastruktury i Ministerstwo Spraw Zagranicznych zainicjowało cenne rozmowy. Pierwszy krok został uczyniony, a teraz potrzebne są kolejne, by ten dobry początek przekuć na konkretne kontakty dwustronne firm z obu krajów.

Ireneusz Karaśkiewicz

Dyrektor Biura Związku Pracodawców FORUM OKRĘTOWE
EU Transparency Registration Number - REG 0133338100106-19