Prezydent Emmanuel Macron ogłosił pod koniec grudnia ub. roku rozpoczęcie projektu Porte-Avions Nouvelle Génération (PANG), nowego lotniskowca, który zastąpi wysłużony okręt Charles de Gaulle i wzmocni pozycję Francji na morzach i oceanach świata.
Francja jako jedno z nielicznych państw europejskich dysponujących lotniskowcem i bronią jądrową, zdecydowała się na inwestycję w nowy okręt klasy PANG. Lotniskowiec ma wejść do służby w 2038 roku, a jego budowa jest częścią długofalowej strategii obronnej państwa.
Koszt projektu szacowany jest na 10,25 miliarda euro (około 12 miliardów dolarów). Francuskie władze podkreślają, że inwestycja nie tylko zwiększy zdolności wojskowe, ale także wzmocni krajowy przemysł stoczniowy.
Decyzja o budowie PANG wynika z potrzeby zastąpienia wysłużonego Charles de Gaulle, który przeszedł wiele modernizacji od momentu wejścia do służby w 2001 roku. Nowy okręt ma zapewnić Francji strategiczną autonomię w działaniach militarnych i możliwość prowadzenia operacji na dużą skalę w Europie i poza nią.
Nowoczesne technologie i systemy napędu
PANG będzie największym okrętem wojennym zbudowanym w Europie, wyposażonym w nowoczesny system napędu jądrowego. Okręt będzie zdolny do prowadzenia szerokiego zakresu operacji wojskowych – od wsparcia lotnictwa po operacje ofensywne i defensywne.
Prace nad komponentami napędu jądrowego rozpoczęły się już w zeszłym roku, a ostateczne zamówienie zostanie zatwierdzone w ramach budżetu państwa na 2025 rok.
Lotniskowiec ma być kompatybilny z najnowszymi systemami katapult elektromagnetycznych, które pozwalają na szybsze i bardziej efektywne starty samolotów. Technologia ta zwiększy tempo operacji lotniczych i umożliwi obsługę cięższych samolotów bojowych.
Lotniskowiec PANG będzie przystosowany do przewozu ponad 30 samolotów (m.in. myśliwców Rafale M, samolotów wczesnego ostrzegania, śmigłowców i dronów - UAV), a w przyszłości także maszyn FCAS/NGF (europejskiego programu nowej generacji systemu walki powietrznej, obejmującego myśliwiec 6. generacji oraz współpracujące z nim drony), które mają zastąpić Rafale.
Nowy okręt ma również nowoczesne systemy radarowe, komunikacyjne i obronne, które mają zapewnić przewagę strategiczną w obszarach o wysokim ryzyku militarnym.
Ponadto francuskie władze planują integrację okrętu z europejskimi systemami ostrzegania i obrony powietrznej, co umożliwi współdziałanie z sojusznikami w NATO i innych partnerstwach strategicznych.
Znaczenie PANG dla pozycji Francji w Europie
PANG wzmocni pozycję Francji wśród państw europejskich posiadających lotniskowiec, takich jak Wielka Brytania, Włochy czy Hiszpania. Chociaż Europa ma ograniczoną liczbę lotniskowców, ich znaczenie strategiczne jest nie do przecenienia, zwłaszcza wobec rosnącej potęgi Chin i dominacji Stanów Zjednoczonych na oceanach.
Fabien Mandon, szef francuskich sił zbrojnych podkreślił konieczność zakupu systemów katapult elektromagnetycznych od USA, ponieważ krajowa produkcja nie nadąża za harmonogramem i wymogami kosztowymi.
Lotniskowiec umożliwi Francji pełniejsze wykorzystanie sił powietrznych w operacjach międzynarodowych i wzmocni pozycję kraju w ramach NATO i UE. Okręt ma być zbudowany w stoczni Chantiers de l’Atlantique (Saint-Nazaire) z Grupy Naval.
Wyzwania polityczne
Niektórzy francuscy parlamentarzyści centrowi i z umiarkowanej lewicy sugerowali możliwość odroczenia projektu ze względu na napiętą sytuację finansową państwa. Rząd jednak utrzymuje harmonogram argumentując, że inwestycja w nowy lotniskowiec jest strategicznie niezbędna dla bezpieczeństwa kraju.
Lotniskowiec ma wejść do służby w 2038 roku, a do tego czasu planowane są liczne etapy budowy, testów i integracji systemów.
Projekt PANG jest również ważny dla europejskiej polityki obronnej, ponieważ umożliwia Francji utrzymanie przewagi technologicznej i operacyjnej wobec konkurencyjnych państw.
Mateusz Gibała
