Port Gdańsk utrzymał trzecie miejsce w Unii Europejskiej pod względem masy towarów obsługiwanych w ramach żeglugi bliskiego zasięgu – short sea shipping. Według najnowszych danych Eurostatu w 2024 roku było to 59 mln ton. Większe wolumeny odnotowały jedynie Rotterdam i Antwerpia-Brugia.
Dane znalazły się w najnowszej edycji publikacji Eurostatu „Key figures on Europe – 2026 edition”. W 2024 roku w ramach żeglugi bliskiego zasięgu do i z głównych portów Unii Europejskiej przetransportowano łącznie około 1,6 mld ton towarów, o 3,1 proc. więcej niż rok wcześniej.
Największym unijnym portem w tym segmencie pozostał Rotterdam, który obsłużył 161 mln ton. Drugie miejsce zajęła Antwerpia-Brugia z wynikiem 122 mln ton, a trzecie Gdańsk – 59 mln ton. Kolejny w zestawieniu Triest przeładował 44 mln ton.
Czym jest short sea shipping?
Żegluga bliskiego zasięgu (short sea shipping - SSS), nie oznacza wyłącznie transportów przybrzeżnych czy połączeń między sąsiednimi portami. W statystykach Eurostatu obejmuje ona morski przewóz ładunków między portami UE, portami UE oraz portami innych państw europejskich (spoza UE), a także portami położonymi nad Morzem Śródziemnym i Morzem Czarnym.
Ujmowane są więc również połączenia m.in. z Norwegią, Islandią i Wielką Brytanią, a także z częścią portów Turcji, Ukrainy, Afryki Północnej czy wschodniej części Morza Śródziemnego. Do statystyk tych nie wchodzi natomiast transport oceaniczny (deep sea shipping).
Co istotne, żegluga bliskiego zasięgu obejmuje również serwisy feederowe, czyli połączenia, którymi kontenery są dowożone do dużych hubów morskich lub z nich rozwożone do mniejszych portów, gdzie łączą się z serwisami oceanicznymi. Dlatego jest ona ważnym elementem zarówno handlu wewnątrzeuropejskiego, jak i globalnych łańcuchów logistycznych.
Gdańsk utrzymał miejsce na podium
Gdańsk zajmował trzecie miejsce również w 2023 roku, kiedy w żegludze bliskiego zasięgu obsłużył 61 mln ton. Rok później wolumen zmniejszył się do 59 mln ton, czyli – według szczegółowych danych Eurostatu – o 3,2 proc. rok do roku. Mimo to Gdańsk utrzymał miejsce na podium, ponieważ nadal wyraźnie wyprzedzał kolejne porty w zestawieniu (Triest obsłużył 44 mln ton, a Amsterdam 41 mln ton).
Warto przy tym zwrócić uwagę, że sytuacja polskiego portu różniła się od całego unijnego rynku: podczas gdy łączny wolumen short sea shipping w UE zwiększył się w 2024 roku o 3,1 proc., Gdańsk zanotował niewielki spadek. Wśród 20 największych portów SSS spadki odnotowały cztery: Konstanca, Marsylia, Gdańsk i HAROPA (Le Havre, Rouen, Paris).
Obecna pozycja oznacza jednak wyraźną zmianę w porównaniu z 2022 rokiem. Wówczas Gdańsk, z wynikiem 43 mln ton, zajmował piąte miejsce, a wyprzedzały go Rotterdam, Antwerpia-Brugia, Triest oraz Amsterdam. W 2023 roku Gdańsk zwiększył wolumen do 61 mln ton i przesunął się na trzecie miejsce, które utrzymał w roku następnym.
Dla porównania, całkowite przeładunki Portu Gdańsk w 2024 roku wyniosły 77,4 mln ton, a obsłużono tu wówczas 3559 morskich statków handlowych.
Na wysoką pozycję Gdańska w żegludze bliskiego zasięgu z pewnością mocno wpływa obsługa płynnych ładunków masowych, w tym m.in. ropy naftowej i paliw, przeładowywanych przede wszystkim przez Naftoport.
W 2024 r. w ramach short sea shipping Port Gdańsk obsłużył 34 mln ton płynnych ładunków masowych, czyli blisko 58 proc. z 59 mln ton całego wolumenu SSS. Jednocześnie żegluga bliskiego zasięgu odpowiadała za 86,7 proc. całego morskiego obrotu płynnymi ładunkami masowymi w Gdańsku, co należało do najwyższych udziałów wśród największych portów UE w tej kategorii.
Wyniki Eurostatu potwierdzają tym samym utrzymującą się wysoką pozycję Gdańska w europejskiej żegludze regionalnej. Po awansie z piątej na trzecią pozycję między 2022 a 2023 rokiem port zachował miejsce za dwoma największymi ośrodkami portowymi Europy Zachodniej – Rotterdamem i Antwerpią-Brugią.
GL
USD
EUR
CHF
GBP