Senatorzy przyjęli na ostatnim posiedzeniu ustawę o zmianie ustawy o rybołówstwie morskim i organizacji rynku rybnego. W dokumencie pojawiły się dwie niewielkie zmiany, które powodują, że projekt musi być ponownie uchwalony przez Sejm RP. Z projektem nie zgadza się środowisko rybackie. Ich zdaniem nowelizacja nakłada zbyt wielką kontrolę na cały proces połowowy i wyładunkowy.
Zmiany w ustawie o rybołówstwie morskim od samego początku budziły kontrowersje w środowisku rybackim. Proponowane zmiany obejmują zarówno nowe obowiązki techniczne dla armatorów i kapitanów statków, jak i daleko idące modyfikacje zasad raportowania połowów, ważenia ryb oraz egzekwowania naruszeń. Celem zmian jest pełne wdrożenie unijnych przepisów dotyczących kontroli połowów oraz nadzoru nad działalnością rybacką. Chodzi między innymi o wyposażenie kutrów w ciągły monitoring wyładunku, kontrolach ruchu morskiego jednostek poniżej 12 metrów a także zwiększenie kontroli podczas wyładunków ryb w portach. Dodatkowo mają być zwiększone kary, za naruszenie przepisów.
W sejmie, który pracował nad nią w październiku za zmianami głosowało 417 posłów. 23 było przeciw.
Ustawa dotyczy umożliwienia stosowania w krajowym porządku prawnym zrewidowanych przepisów Unii Europejskiej w zakresie kontroli rybołówstwa. - czytamy w opisie ustawy. - Reguluje raportowanie działalności połowowej, monitorowanie statków rybackich i zdalne monitorowanie elektroniczne. Reguluje również weryfikację mocy silników i pojemności statków, ważenie produktów rybołówstwa. Wprowadza rejestry naruszeń i system punktów za poważne naruszenia. Reguluje również elektroniczny obieg dokumentów na rynku rybnym oraz sankcje pieniężne.
Projekt zakłada między innymi ciągły monitoring elektroniczny jednostek poniżej 12 metrów długości. System ma również monitorować moc i pracę silników, a na pokładzie mają pojawić się kamery, które będą nadzorowały pracę na pokładzie i wyładunek ryby w porach morskich.
- W czasach, kiedy ciągle mówi się o ceber atakach na różnego rodzaju urządzenia wprowadzanie takich przepisów jest moim zdaniem bardzo ryzykowne - mówi Jarosław Krasnowski, armator kutra UST - 31 - Nie mówiąc już o przepisach dotyczących ochrony danych osobowych. Wcześniej za instalację i utrzymanie urządzeń płacił rząd. Teraz te koszty przerzuca się na nas. Moim zdaniem jest już tyle instytucji kontrolujących i funkcjonariuszy, którzy mogą wejść na pokład, że dodatkowy monitoring nie jest już potrzebny.
O tym, że nowe systemy kontroli mogą wpłynąć negatywnie na ochronę danych osobowych osób pracujących na kutrach mówi również Mirosław Wróblewski, prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, który skierował w tej sprawie pismo do senatorów. Wskazuje w nim, że część z zapisów jest zbyt ogólna i może mieć wpływ na ochronę danych osobowych.
Rybacy z którymi rozmawiamy zaznaczają, że już teraz aplikacje i urządzenia elektroniczne które stosują często się zawieszają.
- Mój kolega, który musi używać elektronicznego dziennika połowowego miał z nim problem podczas wyładunku - mówi nam Piotr Jędrasik z kutra DAR - 124. - Nie mógł zgłosić złowionej ryby. Zgłosił ten problem do inspektorów i podczas wyładunku zliczyli jego rybę. Wszystko okazało się w porządku kiedy nie okazało się, że dostał 150 tysięcy złotych kary za nie zgłoszenie połowu do aplikacji. Teraz się odwołuje od kary.
Dużym problemem dla rybaków będzie też wprowadzony w ustawie zakaz zmiany narzędzi połowowych w trakcie jednego rejsu. Do tej pory rybacy mieli na pokładzie kilka siatek na połów różnych ryb i zmieniali je w zależności od potrzeb. Zmiany były zawsze rejestrowane w dziennikach połowowych. Po wejściu w życie ustawy na kutrze będzie mogła być tylko jedna siatka a jej zmiana możne odbyć się jedynie w porcie.
Nowa ustawa nakłada również większe kary dla rybaków i armatorów, którzy złamią te przepisy.
Senatorowie podczas listopadowego posiedzenia wprowadzili tylko dwie niewielkie poprawki doprecyzowujące przepisy. Przyjęli projekt z poprawkami co powoduje, że dokument musi być ponownie uchwalony przez sejm. Na koniec ustawa trafi na stół prezydenta.
To właśnie tam swój apel zgłosiła część środowiska rybackiego. Chcą aby prezydent ustawę zawetował.
- Ta ustawa działa przeciwko polskim rybakom i przyspieszy jedynie upadek polskiej floty rybackiej - mówi Grzegorz Hałubek ze Związku Rybaków Polskich. - Już teraz wielu armatorów kasuje swoje kutry, bo nie stać ich na ich utrzymanie. A rząd dokłada jedynie kolejne ograniczenia w limitach i połowach.
Hałubek wierzy, że ustawa zostanie zawetowana i wróci do ponownego rozpatrzenia przez rząd a tym samym uwagi rybaków i środowisk rybackich, które nie zgadzały się z projektem zostaną rozpatrzone.
Hubert Bierndgarski
